Nền dân chủ Mỹ chẳng qua chỉ là những ngôn từ giả dối

           Các cuộc biểu tình “No Kings” (không vua) diễn ra rầm rộ vào ngày 28/3/2026 tại 50 bang của Mỹ thu hút hàng triệu người tham gia. Những người tham gia biểu tình giương cao các khẩu hiệu phản đối cuộc xung đột ở Trung Đông do Mỹ phát động, các chính sách của ông Trump về nhập cư, an ninh quốc gia và các biện pháp hành pháp mà họ cho là lạm dụng quyền lực, đe dọa nền dân chủ ở Mỹ.

Đây là lần thứ 3 các cuộc biểu tình phản đối tổng thống Trump diễn ra ở Mỹ kể từ khi ông chính thức nhậm chức vào tháng 01/2025. Những người tổ chức biểu tình nói: “Ông Trump muốn cai trị chúng ta như một bạo chúa, nhưng đây là nước Mỹ, và quyền lực thuộc về người dân, chứ không phải những kẻ muốn làm vua hay những tay chân tỷ phú của họ”. Một số người biểu tình gọi ông Trump là “phát xít” và “tội phạm chiến tranh”, kêu gọi luận tội và phế truất ông Trump và các quan chức khác trong chính quyền. Họ thất vọng về việc chính quyền tổng thống Donald Trump đã coi thường hệ thống tư pháp và báo chí, sử dụng các biện pháp đối ngoại bất chấp luật pháp trong nước và quốc tế, đặc biệt là việc Mỹ đưa quân vào Venezuela bắt giữ tổng thống nước này và gây ra cuộc xung đột ở Trung Đông hiện nay. Cộng đồng người Việt ở Mỹ cũng bày tỏ sự lo ngại về nền dân chủ đang bị xói mòn dưới thời ông Donald Trump, trong đó có những chính sách cứng rắn đối với những người nhập cư.

Điều trớ trêu là trước đây chính ông Donald Trump đã từng nhiều lần công kích nền dân chủ của Mỹ. Còn nhớ, tháng 12/2019, ông Trump đã kịch liệt phê phán cuộc điều tra luận tội của đảng Dân chủ nhắm vào ông, cáo buộc bà Pelosi khi đó là Chủ tịch Hạ viện Mỹ và Đảng Dân chủ đã can thiệp vào bầu cử Mỹ, hủy hoại nền dân chủ Mỹ. Năm 2024, trong thời gian vận động tranh cử Tổng thống Mỹ nhiệm kỳ 2025 - 2029 ông Trump cũng đã nhiều lần chỉ trích gay gắt thể chế dân chủ Mỹ, lên án tòa án Mỹ đưa ra những bản án bất công đối với cá nhân ông vì động cơ chính trị.

Thực ra, những dấu hiệu suy thoái của nền dân chủ của Mỹ đã xuất hiện từ khá lâu, nhưng trong những năm gần đây đang trở nên ngày càng trầm trọng hơn. Đại dịch Covid và đặc biệt cuộc bầu cử Tổng thống Mỹ năm hai nhiệm kỳ gần đây không chỉ là những lời cảnh báo, mà thực sự là những cú đánh mạnh vào nền dân chủ của Mỹ và phương Tây nói chung. Trong thời gian đại dịch bùng phát, ở Mỹ và nhiều nước phương Tây khác đã xảy ra rất nhiều những câu chuyện cho thấy nền dân chủ phương Tây đang thực sự bị suy yếu. Những cảnh tượng tranh cướp mua khẩu trang, thực phẩm; đập phá cướp bóc các cửa hàng; bỏ mặc nhiều người bị nhiễm Covid không được chữa trị, kỳ thị người da màu,… thì cả thế giới đều biết. Các vụ xả súng, đâm dao nơi công cộng liên tục xảy ra ở Mỹ và một số nước phương Tây từ nhiều năm nay. Nền dân chủ Mỹ đang đối mặt với những thách thức lớn trong việc duy trì sự đồng thuận và niềm tin của người dân nước họ và nhiều quốc gia khác trên thế giới do những chính sách đối nội và đối ngoại thay đổi liên tục, lòng tin vào giới truyền thông bị lung lay, các chuẩn mực đạo đức và quyền lợi của người dân bị coi thường.

Ấy vậy mà từ nhiều năm nay Mỹ và nhiều nước phương Tây vẫn luôn tự hào về thiết chế dân chủ của mình, tự coi nền dân chủ phương Tây là “mô hình mẫu mực, có tính phổ quát”. Họ tìm mọi cách xuất khẩu mô hình dân chủ của họ ra khắp thế giới và tự cho mình cái quyền đi dạy bảo các nước khác về tự do, dân chủ, nhân quyền. Một số tổ chức nhân quyền do phương Tây bảo trợ và cơ quan truyền thông phương Tây thường xuyên sử dụng vấn đề dân chủ, nhân quyền làm cái cớ để thông tin sai sự thật, đưa ra những nhận định, đánh giá thiếu khách quan về tình hình tôn giáo, dân chủ, nhân quyền ở những nước không đi theo hình mẫu dân chủ của họ, trong đó có Việt Nam.

Các đối tượng chống phá ra sức nói xấu, xuyên tạc về tình hình ở Việt Nam, tố cáo Việt Nam vi phạm quyền con người, xâm phạm tự do báo chí, tự do internet, tự do tôn giáo. Chúng tôn vinh, cố súy các đối tượng vi phạm pháp luật mà chúng gọi là “những người bất đồng chính kiến” bị chính quyền Việt Nam bắt giữ; kích động dư luận nhằm gây mất ổn định an ninh, trật tự; hạ thấp uy tín, vị thế của Việt Nam; làm suy giảm niềm tin của nhân dân vào Đảng, Nhà nước, phục vụ cho chiến lược “diễn biến hòa bình”, chuyển hóa chế độ trong nước.

Mới đây nhất, Báo cáo Nhân quyền 2026 của Tổ chức Theo dõi Nhân quyền (HRW) lại tiếp tục đưa ra những đánh giá tiêu cực về tình hình nhân quyền tại Việt Nam. Vẫn là những luận điệu vu khống quen thuộc như: Việt Nam không có tự do ngôn luận, tự do báo chí; những người phản biện bị “bịt miệng”, những người bất đồng chính kiến bị “đàn áp có hệ thống”. Những nhận định này hết sức lạc lõng, hoàn toàn không đúng với thực tiễn tại Việt Nam, đồng thời cũng cho thấy tiêu chuẩn kép của phương Tây về dân chủ.

Dân chủ là một phạm trù chính trị, pháp lý, lịch sử, văn hóa, xã hội gắn liền với mỗi hình thái kinh tế - xã hội, với mỗi chế độ chính trị và mỗi quốc gia khác nhau. Không thể có hình mẫu dân chủ giống nhau cho mọi quốc gia, vì thế không thể đem áp dụng mô hình dân chủ của phương Tây cho tất cả các nước trên thể giới. Thực trạng nền dân chủ của Mỹ trong nhiều năm qua và gần đây nhất là dưới thời của Tổng thống Donald Trump thêm một lần nữa làm bộc lộ những lỗ hổng chết người trong hệ thống được coi là hình mẫu dân chủ phương Tây. Rõ ràng là những ngôn từ hoa mỹ thường được gán cho cho nền dân chủ của họ chẳng qua chỉ là sáo rỗng./.

(https://ivanlevanlan.wordpress.com/)